EPON (Ethernet Passiw Optik Tor)
Ethernet passiw optiki ulgamy Ethernet esasynda döredilen PON tehnologiýasydyr. Ol nokatdan köp nokadyna gurluşy we passiw süýümli optiki geçirijiligi kabul edýär we Ethernet arkaly köp sanly hyzmatlary hödürleýär. EPON tehnologiýasy IEEE802.3 EFM iş topary tarapyndan standartlaşdyrylýar. 2004-nji ýylyň iýun aýynda IEEE802.3EFM iş topary EPON standartyny - IEEE802.3ah-y çykardy (2005-nji ýylda IEEE802.3-2005 standartyna birleşdirildi).
Bu standartda Ethernet we PON tehnologiýalary birleşdirilip, fiziki gatlakda PON tehnologiýasy we maglumat baglanyşyk gatlagynda Ethernet protokoly ulanylýar we Ethernet ulgamyna girişi üpjün etmek üçin PON topologiýasyny ulanýar. Şonuň üçin ol PON tehnologiýasynyň we Ethernet tehnologiýasynyň artykmaçlyklaryny birleşdirýär: arzan baha, ýokary geçirijilik ukyby, güýçli ölçekleniş mümkinçiligi, bar bolan Ethernet bilen utgaşyklylyk, amatly dolandyryş we ş.m.
GPON (Gigabit-Uploadly PON)
Bu tehnologiýa ITU-TG.984.x standartyna esaslanýan giň zolakly passiw optik integrasiýa giriş standartynyň iň täze nesli bolup, ýokary geçirijilik ukyby, ýokary netijelilik, giň örtük meýdany we baý ulanyjy interfeýsleri ýaly köp artykmaçlyklara eýedir. Köp operatorlar tarapyndan giň zolakly we giriş tor hyzmatlarynyň toplumlaýyn özgerdilmesini gazanmak üçin ideal tehnologiýa hökmünde kabul edilýär. GPON ilkinji gezek FSAN guramasy tarapyndan 2002-nji ýylyň sentýabr aýynda teklip edildi. Şonuň esasynda ITU-T 2003-nji ýylyň martynda ITU-T G.984.1 we G.984.2-niň işlenip düzülmegini tamamlady we 2004-nji ýylyň fewral we iýun aýlarynda G.984.3-i standartlaşdyrdy. Şeýlelik bilen, GPON-yň standart maşgalasy ahyrsoňy emele geldi.
GPON tehnologiýasy 1995-nji ýylda tapgyrlaýyn emele gelen ATMPON tehnologiýa standartyndan gelip çykýar we PON iňlis dilinde "Passiw Optik Tor" diýmegi aňladýar. GPON (Gigabit Capable Passiw Optik Tor) ilkinji gezek FSAN guramasy tarapyndan 2002-nji ýylyň sentýabr aýynda teklip edildi. Şonuň esasynda ITU-T 2003-nji ýylyň martynda ITU-T G.984.1 we G.984.2-niň işlenip düzülmegini tamamlady we 2004-nji ýylyň fewral we iýun aýlarynda G.984.3 standartlaşdyrdy. Şeýlelik bilen, GPON-yň standart maşgalasy ahyrsoňy emele geldi. GPON tehnologiýasyna esaslanýan enjamlaryň esasy gurluşy merkezi ofisde OLT-den (Optik Line Terminaly), ulanyjy tarapynda ONT/ONU-dan (Optik Tor Terminaly ýa-da Optik Tor Birligi), bir režimli süýümden (SM süýümi) we passiw bölüjiden ybarat ODN-den (Optik Paýlaýyş Tory) we ilkinji iki enjamy birleşdirýän tor dolandyryş ulgamyndan ybarat bolan bar bolan PON-a meňzeýär.
EPON bilen GPON-yň arasyndaky tapawut
GPON bir wagtyň özünde ýüklemek we göçürip almak mümkinçiligini döretmek üçin tolkun uzynlygyny bölmek multipleksleşdirme (WDM) tehnologiýasyny ulanýar. Adatça, göçürip almak üçin 1490nm optiki daşaýjy ulanylýar, ýüklemek üçin bolsa 1310nm optiki daşaýjy saýlanýar. Telewizor signallaryny geçirmek zerur bolsa, 1550nm optiki daşaýjy hem ulanylar. Her bir ONU 2.488 Gbit/s göçürip almak tizligine ýetip bilse-de, GPON döwürleýin signaldaky her bir ulanyjy üçin belli bir wagt aralygyny bölmek üçin Wagt Bölmek Multiple Access (TDMA) tehnologiýasyny hem ulanýar.
XGPON-yň iň ýokary göçürip alyş tizligi 10Gbit/s çenli, ýükleme tizligi hem 2.5Gbit/s. Şeýle hem, ol WDM tehnologiýasyny ulanýar we ýokarky we aşaky optiki daşaýjylaryň tolkun uzynlyklary degişlilikde 1270nm we 1577nm.
Geçiriş tizliginiň ýokarlanmagy sebäpli, has köp ONU-lary şol bir maglumat formatyna görä bölüp bolýar, iň ýokary örtük aralygy 20 km-e çenli. XGPON heniz giňden ulanylmasa-da, optiki aragatnaşyk operatorlary üçin gowy täzelenme ýoluny üpjün edýär.
EPON beýleki Ethernet standartlary bilen doly gabat gelýär, şonuň üçin Ethernet esasly torlara birikdirilende konwersiýa ýa-da kapsulasiýanyň zerurlygy ýok, iň ýokary ýüklenme 1518 baýt. EPON käbir Ethernet wersiýalarynda CSMA/CD giriş usulyny talap etmeýär. Mundan başga-da, Ethernet geçirijiligi ýerli ulgam geçirijiliginiň esasy usuly bolany üçin, metropoliten ulgama täzelenýän mahalynda ulgam protokolyny konwersiýa etmegiň zerurlygy ýok.
Şeýle hem 802.3av diýlip bellenen 10 Gbit/s Ethernet wersiýasy bar. Hakyky liniýa tizligi 10.3125 Gbit/s. Esasy režim 10 Gbit/s ýokary we aşaky baglanyşyk tizligi bolup, käbirleri 10 Gbit/s aşaky we 1 Gbit/s ýokary baglanyşyk ulanýarlar.
Gbit/s wersiýasy optiki süýümde dürli optiki tolkun uzynlyklaryny ulanýar, aşaky akymdaky tolkun uzynlygy 1575-1580nm, ýokarky akymdaky tolkun uzynlygy bolsa 1260-1280nm. Şonuň üçin 10 Gbit/s ulgamy we standart 1 Gbit/s ulgamy şol bir süýümde tolkun uzynlygy multipleksleşdirilip bilner.
Üçlü oýun integrasiýasy
Üç toruň birleşmegi, telekommunikasiýa torundan, radio we telewideniýe torundan we Internetden giň zolakly aragatnaşyk toruna, sanly telewideniýe toruna we täze nesil Internetine öwrülmek prosesinde, üç toruň tehniki özgeriş arkaly şol bir tehniki funksiýalara, şol bir iş çägine, torlaryň özara baglanyşygyna, serişdeleri paýlaşmaga eýe bolmagyny we ulanyjylara ses, maglumat, radio we telewideniýe we beýleki hyzmatlary hödürläp bilmegini aňladýar. Üçlü birleşme üç esasy toruň fiziki integrasiýasyny aňlatmaýar, esasan ýokary derejeli işewürlik programmalarynyň birleşmegini aňladýar.
Üç ulgamyň integrasiýasy intellektual ulag, daşky gurşawy goramak, hökümet işi, jemgyýetçilik howpsuzlygy we howpsuz öýler ýaly dürli ugurlarda giňden ulanylýar. Geljekde ykjam telefonlar telewizor görüp we internetde gezip bilýär, telewizor telefon jaňlaryny edip we internetde gezip bilýär, kompýuterler hem telefon jaňlaryny edip we telewizor görüp bilýärler.
Üç toruň integrasiýasy tehnologiýa integrasiýasy, biznes integrasiýasy, senagat integrasiýasy, terminal integrasiýasy we tor integrasiýasy ýaly dürli nukdaýnazarlardan we derejelerden konseptual taýdan seljerilip bilner.
Giň zolakly tehnologiýa
Giň zolakly tehnologiýanyň esasy bölegi süýümli optiki aragatnaşyk tehnologiýasydyr. Tor konwergensiýasynyň maksatlarynyň biri tor arkaly birleşdirilen hyzmatlary hödürlemekdir. Birleşdirilen hyzmatlary hödürlemek üçin dürli multimediýa (akymly media) hyzmatlaryny, ýagny ses we wideo hyzmatlaryny ibermegi goldap bilýän tor platformasynyň bolmagy zerurdyr.
Bu kärhanalaryň aýratynlyklary ýokary işewürlik islegi, uly maglumat möçberi we ýokary hyzmat hiline bolan talaplardyr, şonuň üçin olar, adatça, maglumat geçiriş wagtynda örän uly geçirijilik ukybyny talap edýärler. Mundan başga-da, ykdysady nukdaýnazardan, çykdajy gaty ýokary bolmaly däl. Şeýlelik bilen, ýokary kuwwatly we durnukly optiki süýümli aragatnaşyk tehnologiýasy geçirijilik serişdeleri üçin iň gowy saýlawa öwrüldi. Giň zolakly tehnologiýanyň, esasanam optiki aragatnaşyk tehnologiýasynyň ösüşi dürli işewürlik maglumatlaryny geçirmek üçin zerur geçirijilik ukybyny, geçirijilik hilini we arzan bahany üpjün edýär.
Häzirki zaman aragatnaşyk ulgamynda esasy tehnologiýa hökmünde optiki aragatnaşyk tehnologiýasy her 10 ýylda 100 esse ösüş depgini bilen ösýär. Uly kuwwatly optiki süýümli aragatnaşyk "üç tor" üçin ideal aragatnaşyk platformasy we geljekki maglumat magistralynyň esasy fiziki daşaýjysydyr. Uly kuwwatly optiki süýümli aragatnaşyk tehnologiýasy telekommunikasiýa ulgamlarynda, kompýuter ulgamlarynda, şeýle hem teleradioýaýlym we telewideniýe ulgamlarynda giňden ulanylýar.
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 12-nji dekabry